Bebek Gelişimi: 11. Ay 2. Hafta

3 dakikalık okumaSon güncelleme: İlk yayın:

Halıda oturup resimli kitabın sayfalarını çeviren bebek
Bebek gelişimi yolculuğu

11. Ay 2. Hafta · 11. ay

Tümünü gör →

Bebeğiniz yaklaşık 11 aylık ve küçük bir kitap kurdu olma yolunda olabilir. Bu hafta bebeğinizin kitaplarla kurduğu ilişkiyi, hangi kitapların bu yaşa uygun olduğunu ve okuma saatlerini nasıl keyifli hale getirebileceğinizi konuşuyoruz. Yazının sonunda, bu yaşta hâlâ sık görülen ayrılık kaygısına da kısaca değiniyoruz.

Bu dönemde bebeğinizde neler oluyor?

Bu yaşlarda birçok bebek kitaplara bakmayı, resimleri incelemeyi ve sayfaları kendi bildiği gibi çevirmeyi sever. Sayfaları henüz tek tek çeviremez; birkaçını birden açıp kapatır, kitabı ağzına götürür, ters tutar. Bunların hepsi kitapla tanışmanın doğal parçalarıdır. Bebeğiniz tanıdık resimleri görünce heyecanlanabilir, sizin gösterdiğiniz bir nesneye parmağıyla dokunabilir, hayvan resimlerini görünce o hayvanın sesini taklit etmeye çalışabilir.

Bebeklere kitap okumak, kelime dağarcığının gelişmesine, dikkat süresinin uzamasına ve sizinle aranızdaki bağın güçlenmesine katkı sağlar. Bu yaşta "okumak" metni baştan sona okumak anlamına gelmez; resimleri birlikte incelemek, nesnelerin adını söylemek ve bebeğinizin ilgisini takip etmek yeterlidir. Dikkat süresi kısadır; birkaç dakikalık okuma bile değerlidir.

Bu yaşın diğer tipik becerileri:

  • Hareket: Çoğu bebek tutunarak dolaşır, bazıları desteksiz durur ya da ilk adımlarını atar.
  • El becerileri: Kıstırarak tutar, işaret parmağıyla dürter ve gösterir.
  • İletişim: Hece tekrarları yapar, bazıları ilk kelimelerini söyler, basit istekleri anlar.
  • Sosyal gelişim: Tanıdık kişilere bağlılığı güçlüdür; sizden ayrılmak onu üzebilir.

Her bebek kendi hızında gelişir; bazı bebekler kitaplara hemen ilgi duyar, bazıları ise zamanla ısınır.

Bebeğinizle neler yapabilirsiniz?

  • Doğru kitapları seçin: Kalın, karton sayfalı, minik parmaklara uygun kitaplar idealdir. Büyük ve renkli resimler, gerçek nesne fotoğrafları ve az yazı bu yaşın ilgisini en çok çeker.
  • Dokun-hisset kitapları deneyin: Farklı dokular, kapakçıklar ya da aynalı sayfalar bebeğinizin keşfetme isteğine hitap eder.
  • Kitapları çeşitlendirin: Hayvanlar, renkler, yiyecekler, günlük rutinler gibi farklı konuları deneyin; hangisinin daha çok ilgisini çektiğini gözlemleyin. Kütüphanelerin çocuk bölümleri ya da yakınlarınızdan ödünç alınan kitaplar çeşitlilik sağlar.
  • Etkileşimli okuyun: "Kedi nerede?" diye sorun, gösterin, sesini taklit edin. Yanıt vermesi için zaman tanıyın.
  • Okumayı rutine katın: Uyku öncesi ya da öğle uykusundan sonra kısa bir kitap saati, gününe tutarlılık katar.
  • Kitapları ulaşabileceği yerde tutun: Alçak bir rafta ya da sepette duran kitaplar, kendi başına kitap seçmesine fırsat verir.

Beslenme, uyku ve bakım

Bebeğiniz anne sütüne devam ederken öğünlerde ailenin tuzsuz yemeklerinden yumuşak parçalar alabilir. Yemeklere tuz ve şeker eklemeyin; bal 1 yaştan önce hiç verilmez. Boğulma riski taşıyan bütün üzüm, kuruyemiş ve sert parçalardan kaçının.

Bebeğinizi sırt üstü, sert ve düz bir yatakta, yastık, yorgan ve oyuncak olmadan uyutun; aynı odada ama ayrı yatakta uyumanız önerilir. Kitap okuma uyku rutininin parçası olabilir, ancak kitabı beşiğe bırakmayın.

D vitamini ve demir desteğini doktorunuzun ya da aile hekiminizin önerdiği şekilde sürdürün; aşılarını Sağlık Bakanlığı aşı takvimine göre yaptırın. Bebeğinize verdiğiniz kitapların kopabilecek küçük parçası, pil bölmesi ya da yutulabilecek süsü olmamasına dikkat edin. Prizleri kapatın, merdivenlere kapı koyun.

Ayrılık kaygısı: Bebeğiniz son aylarda sizden ayrılırken zorlanıyorsa bu hâlâ normaldir. Kısa ve sıcak bir veda yapın, uzatmayın ve gizlice çıkmayın. Evde başka bir odaya geçtiğinizde ona seslenin; her mızmızlanmasında hemen koşmamak, kendi başına oyun oynama güvenini destekler.

Ne zaman doktora başvurmalısınız?

  • Nefes almakta zorlanıyorsa, beslenmeyi reddediyorsa ya da sıvı kaybı belirtileri varsa.
  • Ateşle birlikte aşırı uykulu ya da uyandırılması zor ise.
  • Resimlere ya da yakındaki nesnelere bakarken gözlerinde kayma, sürekli gözünü kısma ya da resimleri çok yakından inceleme fark ederseniz çocuk doktorunuzla konuşun.
  • Bu yaşlarda adına tepki vermiyorsa, işaret etme ya da el sallama gibi jestler kullanmıyorsa, desteksiz oturamıyorsa çocuk doktorunuzla konuşun.
  • Daha önce kazandığı becerileri kaybediyorsa çocuk doktorunuzla konuşun.

Sık sorulan sorular

Bebeğim kitabı dinlemiyor, sadece sayfaları çeviriyor. Okumaya devam etmeli miyim?

Evet. Bu yaşta sayfa çevirmek, kitabı ağzına götürmek ve kısa süre sonra başka şeye geçmek normaldir. Metni okumak yerine resimlerden bahsedin, onun ilgisini takip edin. Kısa ama sık kitap anları zamanla dikkat süresini uzatır.

Aynı kitabı defalarca okumak sıkıcı değil mi?

Sizin için belki, ama bebeğiniz için değil. Tekrar, bebeklerin öğrenmesinin en önemli yollarından biridir. Aynı kitabı tekrar tekrar istemesi, ne geleceğini tahmin etmenin keyfini yaşadığını gösterir.

Bu yaşta tablet ya da telefondan masal dinletmek uygun mu?

18 aydan önce görüntülü görüşmeler dışında ekran önerilmez. Basılı bir kitabı kucağınızda birlikte okumak, hem dil gelişimi hem de aranızdaki bağ için çok daha değerlidir.

Bu yazı Dünya Sağlık Örgütü (WHO), T.C. Sağlık Bakanlığı ve Amerikan Pediatri Akademisi'nin (AAP) genel önerileri dikkate alınarak hazırlanmıştır.

Bebek gelişimi yolculuğu

11. Ay 2. Hafta · 11. ay

Tümünü gör →

Çerez tercihleri

Tercihinizi istediğiniz zaman sayfanın altındaki “Çerez tercihleri” bağlantısından değiştirebilirsiniz.

ZorunluSitenin güvenli çalışması, araçlara girdiğiniz bilgilerin yalnızca sizin cihazınızda saklanması ve bu tercihin hatırlanması için gereklidir.
Her zaman açık
Çerez ve gizlilik politikası