Bebek Gelişimi: 7. Ay 2. Hafta

7. Ay 2. Hafta · 7. ay
Bebeğiniz yaklaşık 7 aylık ve çevresindeki her şeyi deneyerek öğreniyor: telefonu kapıyor, oyuncağı yere atıyor, sizin yüzünüze bakıp tepkinizi bekliyor. Bu haftanın odak konusu deneme ve sınırları keşfetme; bebeğinizin bu merakına nasıl sakin ve tutarlı bir şekilde yön verebileceğinizi ve nesneler arasındaki ilişkileri nasıl anlamaya başladığını ele alıyoruz.
Bu dönemde bebeğinizde neler oluyor?
"Telefona dokunma", "saçını çekme" gibi cümleleri günde birkaç kez söylüyor olabilirsiniz. Bebeğiniz yasak bir şeye uzanıp sizin yüzünüze baktığında, bu inatçılık ya da yaramazlık değildir. Bu yaşta bebekler "Bunu yaparsam ne olur?" sorusunun cevabını arar; sizin tepkiniz de deneyin bir parçasıdır. Uzun açıklamaları ya da kuralları henüz hatırlayamaz, ama sesinizin tonunu ve yüz ifadenizi çok iyi okur.
Bu yüzden en etkili yöntem kısa ve sakin bir "hayır" demek, ardından bebeğinizi o nesneden uzaklaştırıp ilgisini güvenli bir şeye yönlendirmektir. Bağırmak ya da cezalandırmak bu yaşta işe yaramaz; tutarlılık ve tekrar ise zamanla sonuç verir. Ortamı düzenlemek de önemlidir: ulaşmaması gereken eşyaları kaldırmak, "hayır" demeniz gereken durumların sayısını azaltır.
Nesneler arası ilişki: Bebeğiniz nesnelerin birbirine göre nasıl durduğunu, birinin diğerinin içine girebildiğini ya da üstüne konabildiğini keşfetmeye başlıyor. Kapları iç içe koymaya, küpleri birbirine vurmaya, bir nesneyi bir kaptan çıkarıp geri koymaya ilgi duyar. Aynada sizi görüp başını çevirerek size bakması, görüntü ile gerçek kişi arasındaki farkı anlamaya başladığını gösterir. Ce-e oyununun bu kadar sevilmesinin nedeni de, saklanan şeyin kaybolmadığını yeni yeni anlamasıdır.
Bu yaştaki tipik gelişim:
- Hareket: Çoğu bebek bu dönemde sırtı düz, desteksiz oturur ve otururken gövdesini çevirerek etrafındaki oyuncaklara uzanır. Bu da uzun süre oturarak oynamasını sağlar.
- Duyular: Nesnelerin büyüklüğünü, uzaklığını ve sesini daha iyi değerlendirir.
- İletişim: "Hayır" sözcüğünü ve adını tanır, hece tekrarları çoğalır.
- Sosyal gelişim: Tepkilerinizi izleyerek neyin sizi güldürdüğünü, neyin üzdüğünü öğrenir.
Her bebek kendi hızında gelişir; bazıları yerinde durmaz, bazıları daha gözlemcidir.
Bebeğinizle neler yapabilirsiniz?
- "Evet" köşesi: Evde bebeğinizin her şeye dokunabileceği, tamamen güvenli bir oyun alanı oluşturun; orada "hayır" demenize gerek kalmasın.
- Yönlendirme: Yasak bir şeye uzandığında "Bu olmaz, bak şununla oynayalım" diyerek eline başka bir oyuncak verin.
- İç içe kaplar: Farklı boylarda plastik kapları birlikte iç içe koyun, çıkarın ve üst üste dizin.
- Kutudan çıkar, kutuya koy: Bir sepete büyük oyuncaklar koyun; çıkarmasına ve geri koymanıza eşlik etmesine izin verin.
- Ayna ve ce-e: Ayna karşısında arkasından görünüp kaybolun; size döndüğünde sevincinizi gösterin.
Beslenme, uyku ve bakım
Anne sütüne devam ederken ek gıdanın çeşidini artırın. Bebeğiniz yemek sırasında da deney yapar: kaşığı yere atar, yiyeceği ezer, tabağa vurur. Bu da öğrenmenin bir parçasıdır; sakin kalın ve öğünü kısa tutun. Bal 1 yaştan önce verilmez; tuz ve şeker eklemeyin, boğulma riski taşıyan yiyeceklerden kaçının. Öğünlerde bardaktan birkaç yudum su verebilirsiniz.
Uyku için bebeğinizi her zaman sırt üstü, sert ve düz bir yatağa yatırın; yatakta yastık, yorgan ve oyuncak bulunmasın. Aynı odada ama ayrı yatakta uyumak önerilir.
D vitamini ve demir desteğini doktorunuzun ya da aile hekiminizin önerdiği şekilde verin. Aşılar Sağlık Bakanlığı aşı takvimine göre yapılır. 18 aydan önce görüntülü görüşmeler dışında ekran önerilmez; telefonu oyuncak olarak vermemek bu açıdan da önemlidir.
Güvenlik: Kabloları, pilleri, ilaçları ve temizlik ürünlerini ulaşamayacağı yerlere kaldırın; prizleri kapatın, merdivenlerin önünü kapatın ve küçük parçaları yerden toplayın.
Ne zaman doktora başvurmalısınız?
- 3 aydan küçük bebeklerde 38 °C ve üzeri ateş acildir; bu yaşta da ateşle birlikte halsizlik ya da huzursuzluk varsa başvurun.
- Nefes almada zorluk.
- Beslenmeyi reddetme ya da sıvı kaybı belirtileri.
- Aşırı uykululuk.
- Bebeğiniz pil, mıknatıs ya da bir ilaç ya da temizlik ürünü yuttuysa beklemeden acil yardım alın.
- Adına ya da sesinize hiç tepki vermiyor, göz teması kurmuyor ya da çevresine ilgi göstermiyorsa çocuk doktorunuzla konuşun.
- Daha önce kazandığı becerileri kaybederse çocuk doktorunuzla konuşun.
Sık sorulan sorular
Bebeğim beni sınıyor mu?
Bu yaşta bilinçli bir sınama değil, merak söz konusudur. Bebeğiniz neden sonuç ilişkisini öğreniyor. Sakin ve tutarlı tepkiler en iyi rehberdir.
"Hayır" dememin bir faydası var mı?
Evet, ama tek başına değil. Kısa bir "hayır"ın ardından bebeğinizi uzaklaştırıp başka bir şeye yönlendirmek, bu yaşta en işe yarayan yöntemdir.
Oyuncaklarını sürekli yere atıyor, ne yapmalıyım?
Bu, nesnelerin düşüşünü ve sizin tepkinizi keşfetmesinin bir yoludur. Atmaya uygun yumuşak toplar verebilir, oyun zamanı ile yemek zamanını ayırabilirsiniz.
Bu yazı Dünya Sağlık Örgütü (WHO), T.C. Sağlık Bakanlığı ve Amerikan Pediatri Akademisi'nin (AAP) genel önerileri dikkate alınarak hazırlanmıştır.
7. Ay 2. Hafta · 7. ay


