Çoğu bebek için bu durum geçici olup hafif seyreder ve kendiliğinden geçer. Ancak nadir durumlarda sarılık ciddi bir durumdur bu yüzden bebeği devamlı gözlemlemek gerekmektedir.

Bebekler Neden Sarılık Olur

Kandaki Bilirubin denilen bir pigmentin artışından kaynaklanır.Herkesin kanında bilirubin bulunur ve normalde karaciğer bilirubini kandan çeker ve bilirubin bağırsaklar vasıtasıyla dışarı atılır.

Hamilelikte annenin karaciğeri bebeğin kanındaki bilirubini çeker ancak bebek doğduktan sonra kendi karaciğerinin işe başlaması biraz zaman alır. Bebeklerin hayatlarının ikinci  ya da üçüncü gününde ortaya çıkıp bir ya da iki hafta sürer( premature doğan bebeklerde iki ay kadar sürebilir) Bebeğin yüzünde, boynunda ve vücudunda hatta bazen ayaklarında sarılaşma görülür.

Anne sütünün az geldiği durumlarda sarılık görülür. Böyle bir durumunuz varsa hastanenizin yeni doğan bölümüne danışarak emzirmeyle ilgili destek alabilirsiniz. Anne sütüyle doyabilen bebeğin sarılığı bir süre sonra geçer. Bazı durumlarda anne sütünün neden olduğu sarılık durumu ortaya çıkar ki bebeğin hayatın ilk haftalarında ortaya çıkıp bebek emdikçe ortadan kaybolur. Bebeğiniz sütünüzü yeterince emiyor ve kilo alıyor olsa da bazen anne sütü bebeğin karaciğerinin bilirubin emilimini engeller ve bebekte sarılık görünür. Bu durum bir kaç haftada geçebilmektedir.

Bebeklerde Sarılık Zararlı mı?

Bebeğin kanındaki bilirubin oranı çok yüksekse bebekte ciddi sorunlara yol açabilmektedir. Bebeğin sinir sisteminde hasara ve çok nadir de olsa beyninde zeka geriliğine yol açabilmektedir.

Bebeklerde Sarılık Nasıl Geçer?

Sarılık olmuş çoğu bebek herhangi bir tedavi görmeden düzelir. Ancak bilirubin seviyesi yükselirse fatoterapi(ışık tedavisi) oldukça güvenli ve etkili bir tedavidir. Bebek mavi ışık altında, çıplak ve gözleri kapatılmış bir şekilde yatırılıp belli bir süre yatar.

Bir başka tedavi yöntemi ise fatoterapi battaniyesidir. Bebeğin çıplak vücudu bu battaniyeyle sarılarak bilirubin seviyesi düşürülür.

Tüm tedavilere rağmen bebeğin sarılığı düşmeyip yükseliyorsa, bebeğin kanı bilirubin oranı normal bir kanla değiştirilmek suretiyle bebeğin kanı değiştirilebilir.

Bebeğinizin sarılığının yükselmemesi için onu bol bol beslemeli ve yeterli oranda dışkılayıp dışkılamadığını gözlemlemelisiniz.

Bebeklerde Sarılık yazısı ilk önce Harika Bebek | Hafta Hafta Bebek Gelişimi üzerinde ortaya çıktı.

Bebeklerde Ateş yazısı ilk önce Harika Bebek | Hafta Hafta Bebek Gelişimi üzerinde ortaya çıktı.

Bebeğinizin doğduğu ilk sene en az bir kez soğuk algınlığı geçireceği kesin gibidir. Literatürde soğuk algınlığına yol açan yüzlerce virüs vardır ve bağışıklık sistemi hala gelişmekte olan bebeğiniz bu virüslerle sizin gibi savaşamaz. Dahası, bebekler her şeyi elleri ve ağızlarıyla keşfederler dolayısıyla soğuk algınlığı virüsleri bebeğinizin organizmasına kolaylıkla geçebilirler.

Soğuk algınlıkları özellikle bebeklerin evlerde tutulduğu sonbahar ve kış aylarında olur çünkü evin içinde bir virüs kişiden kişiye daha çabuk yayılır.

Ortalama bir yetişkin yılda 2 ila 4 kez arasında soğuk algınlığı geçirirken, ortalama bir çocuk günlük bakımla yılda 6 ila 10 kez arasında soğuk algınlığına yakalanır.

Bebeğinizin soğuk algınlığına mı yoksa başka bir hastalığa mı yakalandığını anlamanız zor olabilir. Genel belirtiler arasında, burun akıntısı, hapşırık, öksürük  ya da düşük ateş sayılabilir. Diğer belirtiler ise ;

• Davranışsal Belirtiler : Soğuk algınlığına yakalanmış bir bebek oyun oynamaya devam eder ve yemesi normaldir. Eğer hastalık daha ciddiyse bebek güçsüz ve huysuzdur.
• Diğer Belirtiler : Soğuk algınlığı başlama ve bitiş aşamalarıyla beraber 10 gün kadar sürer. Grip gibi hastalıklarsa daha hızlı belirti verir. Alerjiler ise daha uzun sürer ve ateşe neden olmazlar.

Bebeklerde Soğuk Algınlığı Nedenleri

Bebeğiniz büyüdükçe dünyayı dokunarak ve hatta yalayarak öğrenmeye çalışır bu yüzden elleriyle bir soğuk virüsü kapma olasılığı oldukça yüksektir. Ellerini ağzına, burnuna götürdükçe ya da gözlerini ovaladıkça virüsün vücuda girme riski artar.

Bebeğiniz sonbaharda ya da kışın daha sık soğuk algınlığı yaşıyor olabilir çünkü soğuk hava ve içerideki ısıtma bebeğinizin burun zarlarını kurutarak soğuk virüsünün içeri girmesine imkan sunar. Kış boyunca evlerde tıkılı olunduğu için bir virüs insandan insana çok kolay geçebilmektedir. Bebeğinizde bu virüsü kapabilir.

Çoğu çocuk yılda ortalama 6-10 kez arasında soğuk algınlığına yakalanır. Yetişkinlerdeyse bu sayı yılda 2-4 kez arasıdır.

Bebeklerde Soğuk Algınlığı Tedavisi

Hiçbir ilaç bir virüsü daha hızlı kovmaz ancak siz bebeğinizin daha rahat hissetmesine yardım edebilirsiniz ve onu bolca istirahat ettirerek ve bolca sıvı tüketmesini sağlayarak enfeksiyonun yayılmasını ve kötüleşmesini önleyebilirsiniz.

4 aydan küçük bebeklere sıvı olarak bolca anne sütü ya da mama verilmelidir. 4 aylık bebeğe bir miktar su da verebilirsiniz. 6 aylık bebeğe meyve sularından vermeye başlayabilirsiniz.

Çocukların çoğu 4 yaşına kadar burunlarındaki akıntıyı çıkaramazlar. Aşağıda bebeğinizin burnunu tıkayan bu akıntıyı temizlemenin birkaç yolu bulunmaktadır.

• Tuzlu su kullanma ve çekme: Bebeğinizin başını arkaya yatırın ve burun ucundan hafifçe tuzlu suyu damlatın. Bu su burun sıvısını yumuşatıp gevşeterek akmasını sağlayacaktır. Daha sonra bir burun aspiratörüyle akan sıvıyı çekebilirsiniz.

Eğer bebeğinizin burnu tıkalı olduğu için beslenirken zorlanıyorsa bu işlemi onu beslemeden 15 dakika önce yapın, böylece rahat nefes alacak ve aynı zamanda emecektir.

• Vazelin krem kullanmak : Bebeğinizin burnunun kenarlarına vazelin sürmeniz burnunun tahriş olmasını önlemeye yardımcı olur.(Doktorunuz önermedikçe bebeğinizin burnuna asla sprey sıkmayın, çünkü sprey o an tedavi edebilir ancak bebeğinizin akıntısı artırarak daha da kötüleştirebilir)
  

• Havayı nemlendirmek : Bebeğinizin odasında bir nemledirme makinası ya da soğuk buhar makinası kullanabilirsiniz. Bir diğer yol da bebeğinizi alıp banyoya götürerek sıcak suyu açıp kapıyı kapatır ve içeride 15 dakika beklerseniz de nemlendirme işlevi görmüş olur. Bebeğinize yaptıracağınız sıcak bir duş da aynı işi görür.

Soğuk Algınlığı Doğal Tedavi Yöntemleri

Bebeğinizin nemlendirme cihazının içine ya da banyo suyuna damlatacağınız birkaç damla mentol, okaliptüs ya da çam yağı onun rahatlamasına yardımcı olur.

Eğer bebeğiniz 6 aylık ve daha yukarı ise ona açık ve ılık papatya çayı vererek rahatlamasına yardımcı olabilirsiniz.

Ne Zaman Doktoru Aramalıyım ?

Eğer bebeğiniz 3 aydan küçükse soğuk algınlığı belirtileri göstermeye başladığında doktora götürmelisiniz.(38 C den fazla ateş ya da öksürük)

Bebeğiniz 3 ila 6 ay arasındaysa 38,3 C ateşi geçtiğinde, 6 aydan büyükse 39.4 C ateşi geçtiğinde doktorunuz bebeğinizi görmek isteyebilir.

Aşağıdaki belirtilerden bir ya da bir kaçı bebeğinizde varsa vakit kaybetmeden doktora başvurmalısınız:

• 2 günden fazla süren ateş.
• Kötüleşen öksürük, hızlı nefes alıp verme( dakikada 60 dan fazla), hırıltılı ve zor nefes alma. Bu belirtiler zatürre ya da solunum sinsitiyal virüsü hastalığının habercisi olabilir ki bu hastalıklar sıklıkla 1 yaşın altındaki bebeklerde görülen ciddi solunum sistemi hastalıklarıdır.
• Kulağını kaşıması ya da çekmesi, emerken ya da mamasını yerken ağlaması ya da yatağına bırakıldığında alışılmadık bir biçimde ağlaması, kulak enfeksiyonu belirtileri olabilmektedir.
• Gözlerin yaşarması, göz nezlesi belirtisi olabilir.
• Aşırı huysuzluk, uykusuzluk ya da yeme içme düzeninde ani ve büyük değişme.
• Bebeğiniz 5 ila 7 gün sonra iyileşmek yerine tekrar kötü bir dönüş yapabilir ya da soğuk algınlığı belirtileri 14 günden daha uzun sürebilir.

Bebeklerde Öksürük ve Soğuk Algınlığı yazısı ilk önce Harika Bebek | Hafta Hafta Bebek Gelişimi üzerinde ortaya çıktı.

Bebeğinizin kendine has vücut düzeni onun yediğine içtiğine, ne kadar hareketli olduğuna ve yediklerini yedikten ne kadar süre içinde sindirip, tuvalete çıktığına bağlıdır. Bebeğinizin kendine has düzenini tecrübe ederek öğreneceksiniz.

Eğer bebeğinizin kabız olabileceğinden şüpheleniyorsanız, anlamak için bunun bir kaç yolu var.

Birincisi her zamankinden daha az olan dışkılaması olacaktır. Özellikle eğer bir ya da bir kaç gündür kakasını yapmadıysa ve yaparken zorlanıyorsa. İkincisi de kakasının normalden çok daha sert ve kuru olması ki bu onun kakasını yaparken zorlanmasına neden olacaktır. Sık sık bile yapsa kabız olabilir.

Bebeğinizin bezinde sıvı dışkı bulduysanız bile bu onun ishal değil kabız olduğuna bir işaret olabilmektedir. Sıvı dışkı alt bağırsaktan kayarak geçebilir ve beze akabilir.

Bebeklerde Kabızlık Nedenleri

Bebek Maması: Anne sütüyle beslenen bebekler daha nadiren kabız olmaktadır. Anne sütünde yağ ve protein tam bir denge içinde yer almaktadır ki bu da bebeğin dışkısının daima yumuşak olmasını sağlar.

Bebeğiniz bir ya da birkaç gün dışkılamamış olsa bile. Eğer bebeğinizi bebek mamasıyla besliyorsanız muhtemelen mamanın içindeki herhangi bir şey onu kabız yapmaktadır. Mamanızı değiştirebilirsiniz (Mamaların içindeki demir bebeğinizin kabızlık nedeni değildir)

Katı Gıdaya Geçiş: Bebeğiniz katı gıdaya ilk adımını attığında daha az ve zor dışkılamaya başlarsa şaşırmayın.  Genellikle de bebeklerin ilk katı gıda evresinde sıkça yedirildikleri pirinç onları kabız yapabilmektedir çünkü pirinçte az lif bulunmaktadır.

Susuz kalma: Bebeğiniz yeterli miktarda sıvı tüketmiyorsa bu onun susuz kalmasına yol açacak ve dolaşım sistemi bebeğinizin tükettiği her yiyecekten daha fazla su emeceği gibi bağırsaklarındaki suyu da kullanacaktır. Sonuç olarak da bağırsaklarındaki kuruluk onun zor dışkılamasına neden olacaktır.

Tıbbi rahatsızlık: Çok yaygın olmasa da kabızlık yüksek tansiyon, metabolik düzensizlik, gıda alerjisi ya da gıda zehirlenmesi gibi tıbbi bir rahatsızlık nedeni olabilir.

Nadiren,  kabızlık Hirschsprung hastalığının işareti olarak ortaya çıkar ki böyle bir bebeğe  doğduktan sonra ilk birkaç hafta içinde teşhis konulur. Bu hastalık bebeğin bağırsaklarında düzensizliğe yol açan bir doğum kusurudur.

Bebeklerde Kabızlık Nasıl Geçer                   

• Bebeğinize biraz egzersiz yaptırın. Eğer emekliyorsa onu birkaç tur daha yapması için teşvik edin. Eğer henüz emeklemiyorsa bacaklarını ileri geri oynatmasına yardımcı olun. Bebeğiniz sırtüstü yatarken bacaklarını nazikçe bisiklet çeviriyormuşcasına dairesel ileri ve geri hareketler yaptırmaya çalışın.

• Bebeğinizin göbeğine masaj yapın. Göbek deliğinden üç parmak aşağıya parmak uçlarınızla nazikçe ama devamlı bastırarak masaj yapın. Bir sertlik hissedinceye kadar bastırın. Nazikçe ama 3 dakika boyunca sürekli bu işlemi yapın.

• Doktorunuza bebeğinizin mamasını değiştirip değiştiremeyeceğinizi sorun, bazı bebekler soya mamalarında daha az kabız olurlar ve bazen de mamasına birkaç çay kaşığı mısır şurubu eklemek işe yarar.

• Bebeğiniz çok çeşitli gıdalar yiyebilecek kadar büyükse, pirinç, muz, pişmiş havuç gibi kabız yapıcı gıdalar yedirmeyi bırakın. Elma ya da kuru erik suyu vermeye çalışın ya da birkaç yemek kaşığı erik püresi, kayısı püresi ya da armut püresi onun bağırsak hareketlerinin esnemesine yardımcı olur.

• Doktorunuza başvurabilirsiniz. Ondan, bağırsak yumuşatan ilaç isteyebilirsiniz ama asla doktorunuz onaylamaksızın bebeğinize laksatif  vermeyin. Doktorunuz size bebeğinizin durumunun ciddiyetine göre gliserin denemenizi söyleyebilir. Gliserini bebeğinizin makatından uygulayarak rahatça dışkılamasını sağlayabilirsiniz. Gliserini bebeğinize bir iki defaya mahsus uygulayabilirsiniz ama asla sürekli kullanmamalısınız.

• Eğer bebeğinizin makatının kenarları dışkısının sertliğinden dolayı zarar görmüşse ( anal fissür) o bölgeye aloe vera losyon uygulayarak iyileşmesine yardım edebilirsiniz. Ayrıca bu bölgeyi mutlaka doktorunuza da sorunuz.

Bebeklerde Kabızlık yazısı ilk önce Harika Bebek | Hafta Hafta Bebek Gelişimi üzerinde ortaya çıktı.

Bir ishal bir kaç gün sürebilir ve çoğunlukla kramplı ağrı verir.
Çocuklarda akut ishal yaygındır. Her yıl 6 çocuktan 1’i ishal vakasıyla doktora başvurur.

Bebeklerdeki yaygın durum bakteriyel ishal ya da viral(ağızdan) enfeksiyondur.
Viral enfeksiyonun yol açtığı ishale kusma, karın ağrısı, ateş, titreme eşlik edebilir. Bakteriyel ishalde ise kramp, kanlı dışkı, ateş ve belki kusma eşlik edebilir.

Bazen bir gıdaya alerjinin olması ya da bir antibiyotiğin yan etkisi de ishal yapabilmektedir. Aşırı meyve suyu tüketiminin ishal yapabildiği bilinmektedir. 6 aydan küçük bebeklere meyve suyu verilmemesi ve sonrasında da günde 100 ml meyve suyundan fazlasının tüketilmemesi tavsiye edilmektedir.
Bebeklerde İshal Tedavisi
Bebeğiniz ishal olduğunda susuz kalmaması en önemli unsurdur. Bu yüzden eğer kusmuyorsa sütünüzü ya da mamanızı vermeye devam etmelisiniz.

Eğer sütünüzü ya da mamanızı içmiyorsa doktora başvurmalısınız, doktorunuz size pediatrik bir elektrolit solüsyon verebilir. Bu solüsyonlar eczanelerde hazır bulunmaktadır ve çoğu bebek susuz kaldığı bu döneminde tadını sevecekleri bu içeceği kolayca içer. Bu solüsyonlar normal süt ya da mamadan daha kolay hazmedilirler.

Bebeğinize ishal olduğunda şekerli su ya da şeker içerikli içecekler vermekten kaçının çünkü bu içeceklerin içindeki şeker bağırsaklara daha çok suyun gitmesine yol açarak ishali arttırmaktadır.
Doktorlar elleriyle ağzına yemek götürebilen bebeklere ishal olduklarında katı yiyecekler vermeyi önermektedir.

Bu arada bebeğinize her zaman yediği muz, meyve püresi, kuru ekmek, tahıl maması, pirinç, yoğurt, meyve, sebze, yağsız et gibi gıdaları yedirmeye devam edebilirsiniz. Çünkü bu gıdalar bebeğinize gerekli besinleri sağlayarak enfeksiyonla mücadele etmesine yardım eder ve bebeğinizi düzenli ve sağlıklı beslemeniz onun hastalık süreçlerini kısaltabilmektedir.
Eğer bebeğiniz ishalken yemek yemiyorsa üzülmeyin. Vücudunun susuz kaldığı bu 1 ya da 2 gün içinde yeniden yemek yiyecektir.

Araştırmalar, yoğurdun(doğal yoğurt) içindeki canlı bakterilerin ishali kesmede etkili ve güvenilir olduğunu göstermektedir. Özellikle eğer bebeğiniz yoğurdun tadını da seviyorsa bu şekilde sorun kolayca çözülebilmektedir. Sadece aldığınız yoğurdun(doğal yoğurt) içinde canlı bakteri ya da laktobasilus içermesine dikkat etmelisiniz.

Bebeğiniz ishal olduğu zaman huzursuzsa, onu kucaklamaya ve altını kuru tutmaya özen gösteriniz. Hassas bir popo kremi kullanınız çünkü dışkısı poposunu kızartıp tahriş edebilir.
Bebeklerde İshalden Korunma Yolları
En iyi korunma yolu ellerin sıkça yıkanmasıdır çünkü ishale neden olan mikroorganizmalar elden kolayca ağza geçerler. Bebeğinizin kirlenmiş bezini ellemeniz ellerinize bu mikroorganizmaların geçmesine neden olur.
Bebeğiniz ayrıca ishal bir bebeğin oyuncağını elleyerek varsa ondaki bir enfeksiyonu kaparak sonra ellerini ağzına götürdüğünde bu hastalığı kapabilmektedir.

Ellerinizi bebeğinizin bezini değiştirdikten ya da tuvaletten çıktıktan sonra en geç 15 saniye sonra yıkamalısınız. Sık sık bebeğinizin ellerini de yıkayın.

Bebeklerde İshal yazısı ilk önce Harika Bebek | Hafta Hafta Bebek Gelişimi üzerinde ortaya çıktı.